Vlaams begrotingsakkoord 2026: wat betekent het voor jouw vzw?

Op 30 september 2026 stelde de Vlaamse regering de Septemberverklaring voor in het Vlaams Parlement, nadat ze na onderhandelingen een begrotingsakkoord had bereikt. 

Veel vzw's (o.a. sportclubs, jeugdbewegingen, culturele verenigingen, welzijnsorganisaties, ...) vragen zich nu af: wat betekent dit voor ons?

We zetten het hieronder voor jou op een rij. 

Verandert de vzw-wetgeving zelf?

Nee. De regels over hoe een vzw werkt (oprichting, statuten, bestuur, algemene vergadering, boekhouding, aansprakelijkheid van bestuurders, ...) staan in het Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen (WVV). Dat is federale wetgeving. De Vlaamse regering kan daar niets aan veranderen.

Wat wél verandert, is de financiële omgeving waarin je vzw werkt: subsidies, steunmaatregelen voor werkgevers, opleidingsondersteuning, ... 

Let op: het gaat voorlopig om krijtlijnen. De concrete maatregelen moeten nog in decreten en besluiten worden gegoten. Exacte data en overgangsregels zijn dus nog niet gekend.

Wat gebeurt er met subsidies?

Dit is voor de meeste vzw's het belangrijkste punt.

Vorig jaar werden al honderden miljoen euro's bespaard op subsidies. De komende drie jaar komen daar nog eens ruim honderden miljoen euro's bij. Elke Vlaamse minister moet binnen zijn of haar eigen domein (cultuur, sport, jeugd, werk, welzijn, ...) zelf bepalen waar dat geld vandaan komt.

➡️ Concreet: bij cultuur wordt onder meer bespaard op de bovenlokale musea en archieven. Voor de andere domeinen is het nog afwachten welke organisaties en subsidielijnen geraakt worden.

Daarnaast trekt de regering een duidelijke lijn: overheidsdiensten mogen niet langer uitbesteden wat ze zelf kunnen doen. Voert jouw vzw opdrachten of taken uit voor de Vlaamse overheid? Dan is het goed om dat van nabij op te volgen.

Kan de overheid een lopende subsidie zomaar verlagen?

Goede vraag, en het antwoord is: dat hangt ervan af.

Veel vzw's krijgen een meerjarige subsidie voor een volledige beleidsperiode. Of die tussentijds kan worden aangepast, hangt af van:

• wat het decreet van jouw sector daarover zegt;
• wat er in jouw subsidiebesluit of overeenkomst staat (vaak is er een voorbehoud "binnen de beschikbare begrotingskredieten");
• de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, zoals het vertrouwensbeginsel en het zorgvuldigheidsbeginsel.

Dat dit geen theoretisch scenario is, bleek vorig jaar al in het sociaal-cultureel werk. Daar werd een serieuze besparing doorgevoerd.

➡️ Tip: krijg je een beslissing tot verlaging of stopzetting? Let dan goed op de termijnen om bezwaar of beroep in te stellen. Die zijn vaak kort.

Heeft je vzw personeel? Dan verandert er ook dit

Veel vzw's zijn ook werkgever. Ook op dat vlak schrapt of hervormt de Vlaamse regering een aantal steunmaatregelen.

1. Loonkostenkorting voor langdurig werklozen verdwijnt

Sinds 1 oktober 2023 bestaat er een Vlaamse doelgroepvermindering voor de aanwerving van personen zonder recente duurzame werkervaring (grosso modo: wie minstens 2 jaar werkzoekend was). Als werkgever krijg je dan een RSZ-korting tot 1.000 euro per kwartaal, gedurende de eerste 4 kwartalen. Ook werkgevers uit de social profit, zoals vzw's, kunnen er gebruik van maken. Deze korting wordt nu geschrapt.

➡️ Voorbeeld: je vzw plant volgend jaar iemand aan te werven die lange tijd werkzoekend was, en rekende op die korting om de loonkost betaalbaar te houden. Reken de loonkost dan best opnieuw door.

Of er een overgangsperiode komt voor lopende aanwervingen, en vanaf wanneer de korting precies verdwijnt, is nog niet bekend.

2. Vlaamse aanmoedigingspremies worden gelijkgetrokken

De aanmoedigingspremies (bijvoorbeeld bij loopbaanonderbreking of tijdskrediet) worden over alle sectoren heen geüniformiseerd. Dat is relevant voor de social profit, waar vandaag eigen premiestelsels bestaan.

3. Eén nieuw systeem voor opleidingen: het Vlaams Leerkrediet

Het Vlaams opleidingsverlof, het Vlaams Opleidingskrediet en de opleidingscheques gaan samen in één systeem: het Vlaams Leerkrediet. Voor wie al een opleiding volgt, komt er een overgangsperiode. Laat je personeel opleidingen volgen met Vlaams opleidingsverlof? Volg dan op hoe de nieuwe regeling eruit zal zien.

4. De KMO-portefeuille wordt afgeschaft

De KMO-portefeuille subsidieert opleidingen (en sinds 1 februari 2026 enkel nog advies over cybersecurity) en verdwijnt nu volledig. Voor de meeste vzw's verandert er daardoor niets: vzw's komen niet in aanmerking voor de KMO-portefeuille. De enige uitzondering zijn erkende maatwerkbedrijven, die er sinds 1 januari 2026 ongeacht hun rechtsvorm gebruik van kunnen maken. Is je vzw een erkend maatwerkbedrijf? Dan verlies je die steun opnieuw.

Is er ook goed nieuws?

Ja. Ondanks de besparingen investeert de Vlaamse regering extra in gezondheidszorg, jeugdhulp, ouderenzorg, ondersteuning van personen met een handicap en geestelijke gezondheidszorg.

Vzw's die actief zijn in welzijn en zorg zitten dus aan de gunstigere kant van het akkoord. Al bleef ook daar het budget een gevoelig punt.

Wat kan je als vzw nu al doen?

De concrete teksten volgen nog, maar stilzitten is geen goed idee. Dit kan je vandaag al doen:

✅ 1. Breng je subsidies in kaart

Welke subsidies ontvangt je vzw, van welke overheid en voor welke periode? Lees je subsidiebesluiten en overeenkomsten er nog eens op na. Staat er een begrotingsvoorbehoud in? Dan weet je dat aanpassingen mogelijk zijn.

✅ 2. Volg de nieuws- en beleidsberichten van je sector

Elke minister werkt de besparingen uit binnen het eigen domein. Je koepelorganisatie of sectorfederatie zal meestal als eerste weten wat er concreet verandert.

✅ 3. Reken je loonkost opnieuw door

Geniet je vzw van de doelgroepvermindering voor langdurig werklozen? Hou dan rekening met het wegvallen ervan bij de opmaak van je begroting voor 2027.

✅ 4. Maak een plan B

Wat als een subsidie daalt of wegvalt? Denk nu al na over alternatieve inkomsten (lidgelden, sponsoring, giften, activiteiten, ...) of besparingen.

✅ 5. Vergeet je rol als bestuurder niet

Als bestuurder van een vzw moet je tijdig bijsturen wanneer de continuïteit van de vzw in gevaar komt, bijvoorbeeld door een forse daling van de inkomsten. Laat je de vzw verder werken terwijl redelijkerwijs vaststaat dat ze het niet meer gaat redden, dan kan je bij een faillissement persoonlijk aansprakelijk worden gesteld (de zogenaamde wrongful trading-regel, art. XX.227 Wetboek van economisch recht).

➡️ Meer weten over de aansprakelijkheid van vzw-bestuurders? Lees ook onze eerdere blog "Nieuwe wet vanaf 2025: kunnen bestuurders van een vzw nu wél persoonlijk aansprakelijk zijn?"

Tot slot: moet je nu ongerust zijn?

Niet meteen. De vzw-regels zelf blijven ongewijzigd, en veel maatregelen moeten nog concreet worden uitgewerkt. Maar het begrotingsakkoord is wel een goede aanleiding om de financiële gezondheid van je vzw onder de loep te nemen.

Krijgt je vzw een beslissing tot verlaging of stopzetting van een subsidie, of wil je weten waar je juridisch staat? Uiteraard staat Alta Advocaten voor je klaar om je hiermee verder te helpen.